AI werkt pas écht als je je woordvoeringsproces kent

Je hoort het inmiddels vaak: begin niet bij AI maar bij je proces.

Voor woordvoerders klinkt dat misschien logisch. Goede woordvoering begint tenslotte niet met schrijven. Eerst moet je scherp krijgen wat er speelt, wie meekijkt, waar de gevoeligheid zit en wat een reactie mogelijk losmaakt.

Pas daarna komt de tekst.

Alleen zit dat proces bij veel woordvoerders niet in een schema, format of stappenplan. Het zit in ervaring. In gevoel voor timing. In eerdere dossiers. In weten wanneer je moet doorvragen, wanneer je moet vertragen en wanneer je juist moet schakelen.

Dat werkt prima zolang jij het zelf doet.

Maar het wordt lastig zodra je dat proces moet uitleggen aan een collega. Of aan iemand die jouw vak niet van binnen kent. Of aan AI.

Toen praktijk en proces bij elkaar kwamen

Ongeveer een jaar geleden bracht Job ten Bosch daarom Franc de Korte en Martijn de Ruiter met elkaar in gesprek.

Franc kent het woordvoerderschap van binnenuit. Hij werkte als journalist, stond jarenlang aan de andere kant van de lijn en begeleidt nu organisaties bij woordvoering, media en gevoelige dossiers.

Martijn kijkt juist naar processen. Niet naar de losse tekst aan het einde maar naar alles wat daaraan voorafgaat. Welke stappen zet iemand? Welke keuzes worden onderweg gemaakt? Welke informatie is nodig om door te kunnen?

Tijdens hun eerste gesprekken liet Franc zien hoe hij bij opdrachtgevers werkte. Niet met een strak schema op tafel maar vanuit praktijkervaring. Voor hem was het gewoon hoe hij zijn werk deed.

Voor Martijn was dat precies interessant. Hij zag geen losse communicatietaak. Hij zag een proces.

Een persvraag komt binnen. Je onderzoekt de context. Je kijkt naar de belangen. Je schat risico's in. Je bepaalt een positie. Je stemt intern af. Je bereidt lastige vervolgvragen voor. Tot slot ontstaat er een reactie die klopt.

Voor veel woordvoerders voelt dat vanzelfsprekend. Voor AI is het dat niet.

AI heeft stappen nodig

AI kan pas goed helpen als duidelijk is welke stap je vraagt. Moet het informatie ordenen? Een risicoanalyse maken? Scenario's verkennen? Een woordvoeringslijn aanscherpen? Kritische persvragen voorspellen? Of een bestuurder voorbereiden op een lastig interview?

Dat zijn heel verschillende opdrachten.

Precies daar ontstond de basis voor de workshop Woordvoering met AI. Niet vanuit de gedachte: hoe maken we betere prompts? Maar vanuit de vraag: hoe ziet het werkproces van een goede woordvoerder er eigenlijk uit?

Dat was soms even schakelen. Want zodra je je eigen proces moet uitleggen, merk je hoeveel je normaal op ervaring doet. Je voelt dat een formulering niet klopt maar waarom precies? Je weet dat een vraag gevaarlijk is maar waar zit dat gevaar dan? Je merkt dat een bestuurder nog niet naar buiten moet maar welke afweging maak je daar eigenlijk?

Dat soort vakgevoel is waardevol. Maar als het alleen in je hoofd blijft zitten, kun je het moeilijk overdragen, trainen of verbeteren. Laat staan gebruiken als basis voor AI.

Niet beginnen bij de prompt

Daarom draait professioneel werken met AI in woordvoering niet om een handige prompt die je ergens kopieert. Het begint eerder. Bij het zichtbaar maken van je eigen werkwijze.

Hoe beoordeel je een persvraag? Hoe bouw je een woordvoeringslijn op? Hoe bepaal je welke scenario's realistisch zijn? Hoe bereid je een bestuurder voor? Hoe voorkom je dat een antwoord juridisch klopt maar bestuurlijk alsnog onverstandig is?

In de workshop Woordvoering met AI werken deelnemers precies aan dat soort stappen. Niet abstract maar aan de hand van herkenbare woordvoeringssituaties. Persvragen. Issues. Crisiscommunicatie. Q&A's. Bestuurdersbriefings. Situaties waarin snelheid belangrijk is maar zorgvuldigheid nog belangrijker.

AI wordt daarin niet behandeld als vervanger van de woordvoerder. Ook niet als trucje om sneller teksten te produceren. Het wordt gebruikt als hulpmiddel om het denkwerk scherper te maken.

Waar de woordvoerder zelf scherp moet zijn

Werken met AI vraagt dus iets van de woordvoerder zelf. Je moet je eigen stappen kunnen uitleggen. Wat doe je eerst? Welke informatie heb je nodig? Waar zitten de risico's? Wanneer stem je intern af? En waar moet altijd jouw professionele oordeel leidend blijven?

Dat is precies waar de workshop op ingaat. Deelnemers krijgen dus niet alleen een lijst prompts mee. Ze kijken eerst naar hun eigen woordvoeringsproces. Wat gebeurt er tussen het moment dat een persvraag binnenkomt en het moment dat er een reactie naar buiten gaat? Waar haal je informatie op? Wanneer stem je intern af? Wanneer schaal je op? En waar kan AI helpen zonder dat jij de regie verliest?

Als je dat helder hebt, kun je AI veel gerichter gebruiken. Niet als losse tekstmachine maar als hulpmiddel bij een specifieke stap in je werk. Bijvoorbeeld om informatie te ordenen, scenario's te verkennen, een Q&A aan te scherpen of een woordvoeringslijn te testen.

Daar zit de waarde van de workshop. AI wordt pas echt bruikbaar als je niet begint bij de tool maar bij het vak. Hoe scherper jij weet hoe jouw proces werkt, hoe beter je bepaalt waar AI helpt en waar het moet stoppen.

Zelf aan de slag met je proces

Wil je daar zelf mee aan de slag? In de workshop Woordvoering met AI werk je een middag lang aan praktische AI-workflows voor persvragen, woordvoeringslijnen, issuemanagement, crisiscommunicatie en bestuurdersbriefings.

Bekijk de actuele data of neem een optie op de workshop: Workshop Woordvoering met AI.